تجربیات یک معلم

به تعدادمعلّميني كه دركلاس درس مشغول انجام وظيفه هستند،روش تدريس وجوددارد.امّا ازميان اين روش ها،روشي مناسب است كه برمبناي علمي استوار باشد.وازيكي از ديدگاه هاي جديدتعليم وتربيت وروان شناسي تبعيّت نمايدكه به دوموردجديدآن اشاره مي شود:                                                  

1-  روش شهودي:(مكاشفه اي- حسي):اگر دانش آموز درموقعيت يادگيري قرارگيرد،ذهنش بيشتر به كار مي افتدو با دريافت يك كليّت ازهر چيزي، به شناسايي اجزاء مبادرت مي كند.كه دراين جا،اصل هاي؛ مشابهت،مجاورت،تضاد وكليّت،يادگيري فراگير را تسريع مي نمايد. مانندمعرّفي اشكال هندسي ودستورمحاسبه ي محيط ومساحت آن.(نظریه ی گشتالت)

2- روش فعّال:هرچه مفاهيم علوم مخصوصاً رياضي، بامشاهده ي مستقيم وتجربه ي كودك همراه باشد، ساختار شكل د هي دانش ويادگيري اودرذهنش صحيح تر،آسان تروپايدارترخواهدبود.زيرا به نظرپياژه،منطق عمل مقدّم برمنطق تفكّر است.اين روش هم به صورت فردي وهم گروهي قابل اجراست.             

* كاري كه لازم است انجام شود:

درگذشته رسم بر اين بودكه قبل ازآموزش مفهوم ضرب و خواص آن،فوراًجدول ضرب رادراختيار فراگيرقرار مي دادند و با فشاروتهديد،او رابه حفظ كردن آن وا مي داشتند.فراگير هم براي  اين كه  از اين جولانگاه سهمگين نجات يابد،آن جدول را حفظ مي كرد.چون علم دركودكي كالنقش في الحجر است.         (رسول اكرم – ص).و بايدآن قدر جريمه وتنبيه را تحمّل مي كرد،يا ناچاراً آن را دركلاس عين طوطي بدون كم وكاست، پس مي داد.حالاتقریباً اين شيوه ي كار(الحمدُللّه...)منسوخ وكهنه شده است. براي تدريس ضرب شايسته است ازمفهوم آن بااستفاده از ضرب هاي اساسي ساده(مفهوم افرازي)شروع كرد.كلاس راآماده مي كنيم.وسايلي مانندگردو،شكلات،بيسكويت ويامقداري نخودولوبيادريك كيسه و.... ويامكعب هاي كوئيزنز،چرتكه هاي آموزشي ومقداري مهره و... جلودست فراگيران روي ميز گروهي ريخته مي شود وازهرگروه  مي خواهيم كه 12 ويا15 و... ازاشياءرابشمارندوجُداكنند.بعدتا مي تواننددسته هاي 3 تايي درست نمايند.به گروه هافرصت  داده مي شودتادرباره ي كارخودفكركرده وباهم  حرف بزنند.ازگروه هامي خواهيم كه هركدام كارخودرابيان كنند.گروه .... شماچه كاركرديد؟كارخودرا شرح دهيد.گروه بيان كندكه:ما12 تا.... داشتيم.دسته هاي 3 تايي درست كرديم.شد  4  دسته ي 3 تايي.بعدوقتي گروه هاي انتخابي ،حرفشان تمام شد،  سعي كنند،بازبان ساده تربگوييدگروه...:  4  دسته ي 3تايي می شود12 تا. بازهم ساده ترمي خواهيم، تابگويند 4 سه تامي شود 12 تا، بعدازمراحل تدريس مجسم در بالا،در مرحله ي نيمه مجسم،آموزگارشكلي پاي تابلو مي كشد.كه بچّه هاگروهي خوب به آن نگاه كنند.و بعد در يك جمله  بگويندكه چه مي بينند. آن شكل را دردفترو يا  يك  برگ كاغذ گروهي بكشندو حرف گروه خود را بنويسند.

*يادگيري ضرب ازراه بازي:

بازي تفكّروزندگي، كودكان است،مي توان يادگيري مفاهيم رياضي هم درقالب بازي به آنان ياد وآموزش داد.امّابازي درحدّي نباشد،كه به قول خانم دكتر گويا ،فرگيران ازاهداف اصلي درس خارج شوند.اين   بازي ها شامل:

* كارت هايي ازكاغذمقوّايي بريده وروي آن ضرب هاي اساسي مثلاً  3 ×4  ويا7 ×2 و... وهمچنين روي كاغذهاي ديگري حاصل آن ضرب ها نوشته مي شود.به گردن دانش آموزان ازجلوآويزان مي كنيم.آنان درحياط مدرسه درداخل يك دايّره اي بايد بگردندتاهرضرب به حاصل خودبرسد.اين كارمي توان ازپشت دانش آموزان هم آويزان كردوآنان همديگرراهدايت كنندتاهركس به ضرب وحاصل خودنزديك شوند.

*برای اسم هرنفر،يك ضرب وحاصلش، اسم گذاري جديدبكنيد.ووقتي درحضوروغياب به آن اسم رسيديد دانش آموزضرب وحاصل را بيان كندوياهروقت اوراصداكرديد اواسم جديدخودرا بگويد.اين كار نام گذاري ادامه مي يابدتايك دور جدول ضرب كارشودآن هم درقالب يك سرگرمي وكلاس را ازحالت يكنواختي خارج      مي سازد.

  مي توانيم اصلاً مراسم نامگذاري راهم تشريفاتي كنيم وصورت ديني وعرفي ومكاني دانش آموزراهم درآن  لحاظ كرد.

* مسابقه ي پرش در حياط مدرسه براي دانش آموزان، تشكيل دهيم.كه هركس اوّل 2 قدم بپردواين روند را ادامه دهد.بعدخودش حساب كندچند2 تايي پريده است.ونفرديگر3 قدمي راانتخاب كند و كار را           ادامه دهدوتعداد3 قدم هاي خودرادرنظربگيرد.وبه صورت يك ضرب بازبان رياضي وگفتاري بنويسد.مثلاًمن احمد ازگروه... توانستم 6 تا 3 قدمي كه مي شود18 تارابپرم .وداريم:18=3 ×6